Ván phủ phim là gì? Ưu nhược điểm, phân loại, ứng dụng

Trong ngành xây dựng hiện đại, ván phủ phim đã trở thành vật liệu không thể thiếu trong thi công cốp pha bê tông. Vậy ván phủ phim là gì, có cấu tạo ra sao, ưu nhược điểm thế nào và được ứng dụng ở đâu? Bài viết dưới đây sẽ giải đáp chi tiết tất cả những thắc mắc đó.

Ván ép phủ phim là gì?

Ván phủ phim là loại ván ép công nghiệp (plywood) được sản xuất từ nhiều lớp gỗ mỏng ép chồng lên nhau bằng keo chuyên dụng chịu nước, sau đó bề mặt được phủ thêm một lớp phim (film) làm từ nhựa phenolic hoặc melamine nhằm tăng khả năng chống thấm nước, chống mài mòn và chống bám dính bê tông.

Nhờ đặc tính bề mặt nhẵn bóng, chịu lực tốt và tái sử dụng được nhiều lần, ván phủ phim được sử dụng phổ biến nhất với vai trò làm cốp pha (coffa) đổ bê tông trong các công trình xây dựng dân dụng và công nghiệp.

Ngoài ra, sản phẩm còn được gọi bằng nhiều tên khác như: ván ép phủ phim, ván coppha phủ phim, ván ép film,  hay đơn giản là “ván phủ keo”.

Cấu tạo của Ván phủ phim

Một tấm ván phủ phim đạt chuẩn thường có cấu tạo gồm 3 phần chính:

Lõi ván

Lõi được tạo thành từ nhiều lớp gỗ lạng mỏng (thường là gỗ bạch dương, gỗ keo, gỗ bạch đàn hoặc gỗ thông) xếp vuông góc theo hướng vân gỗ đan xen nhau, sau đó ép chặt dưới nhiệt độ và áp suất cao cùng keo Phenolic hoặc Melamine Urea Formaldehyde (MUF).

Cách xếp vân gỗ vuông góc giúp tăng khả năng chịu lực đồng đều theo cả hai chiều, hạn chế cong vênh, co ngót.

Lớp keo kết dính

Keo Phenolic là loại keo chịu nước, chịu nhiệt được sử dụng phổ biến nhất, giúp các lớp veneer bám chặt vào nhau và tăng độ bền của ván khi tiếp xúc với môi trường ẩm ướt liên tục trong quá trình đổ bê tông.

Lớp phim phủ bề mặt (Film)

Đây là lớp quan trọng nhất tạo nên đặc tính riêng của sản phẩm. Lớp phim thường làm từ nhựa Phenolic Resin, có màu nâu đen hoặc nâu đỏ đặc trưng, được ép nóng lên cả hai mặt (đôi khi chỉ một mặt) và các cạnh của ván. Lớp phim này giúp:

• Chống thấm nước tuyệt đối
• Tạo bề mặt bê tông sau khi tháo cốp pha nhẵn mịn, không cần trát lại
• Chống bám dính, dễ vệ sinh và tháo dỡ
• Tăng tuổi thọ, cho phép tái sử dụng ván nhiều lần

Kích thước ván phủ phim

Ván phủ phim có nhiều kích thước, tuy nhiên trên thị trường Việt Nam, các quy cách sau là phổ biến nhất:

Kích thước (mm)	Kích thước (feet)	Mức độ phổ biến
1220 x 2440 mm	4 x 8 feet	Phổ biến nhất
1250 x 2500 mm	4.1 x 8.2 feet	Khá phổ biển
915 x 1830 mm	3 x 6 feet	ít phổ biến
610 x 1220 mm	2 x 4 feet	ít phổ biến

Tùy vào mục đích sử dụng, ván phủ phim được sản xuất với nhiều độ dày khác nhau:

Trong ngành xây dựng, 17 mm và 18 mm là hai độ dày được sử dụng nhiều nhất vì có khả năng chịu lực tốt và tái sử dụng nhiều lần.

Kích thước thực tế của một tấm ván phủ phim 1220 x 2440 mm được ưa chuộng sử dụng là:

• Chiều dài: 2440 mm (2,44 m)
• Chiều rộng: 1220 mm (1,22 m)
• Diện tích: 2,98 m²/tấm (xấp xỉ 3 m²)

Đây là quy cách tiêu chuẩn của đa số các thương hiệu như Copply, Tekcom, Hasky, Việt Nhật, Minh Dương…

Có thể cắt theo kích thước yêu cầu không?

Có. Ngoài kích thước tiêu chuẩn, nhiều đơn vị cung cấp có dịch vụ cắt theo yêu cầu để phù hợp với từng hạng mục thi công hoặc sản xuất nội thất, giúp giảm hao hụt vật liệu và tiết kiệm thời gian gia công.

Kích thước 1220 x 2440 mm là quy cách tiêu chuẩn và phổ biến nhất của ván phủ phim tại Việt Nam. Nếu dùng làm coppha đổ bê tông, độ dày 17 mm hoặc 18 mm thường là lựa chọn tối ưu nhờ khả năng chịu lực và độ bền cao.

Ưu điểm của ván coppha phủ phim

• Chống thấm nước vượt trội:

Nhờ lớp phim phủ kín bề mặt và cạnh ván, sản phẩm không bị ngấm nước, không bị mục hay phồng rộp khi tiếp xúc với bê tông tươi liên tục.

• Độ bền cơ học cao:

Chịu lực tốt, chịu va đập, không dễ nứt vỡ trong quá trình thi công, vận chuyển và tháo lắp.

• Tái sử dụng nhiều lần:

Một tấm ván phủ phim chất lượng tốt có thể tái sử dụng từ 8 đến hơn 15 lần tùy điều kiện bảo quản và cách thi công, giúp tiết kiệm chi phí đáng kể so với cốp pha gỗ thường (chỉ dùng được 1-2 lần).

• Bề mặt bê tông thành phẩm đẹp:

Bề mặt phẳng, nhẵn bóng giúp bê tông sau khi tháo khuôn có độ mịn cao, hạn chế công đoạn trát, mài lại.

• Nhẹ, dễ thi công:

So với cốp pha thép hay cốp pha nhôm, ván phủ phim nhẹ hơn, dễ cắt, khoan, đóng đinh và tạo hình theo yêu cầu thiết kế.

• Chống nấm mốc, mối mọt:

Lớp phim phủ và keo Phenolic giúp hạn chế tối đa sự xâm nhập của nấm mốc, côn trùng gây hại.

• Khả năng cách âm, cách nhiệt tốt:

Phù hợp sử dụng thêm trong một số hạng mục nội thất, vách ngăn tạm.

Nhược điểm của ván ép phủ phim

Bên cạnh những ưu điểm nổi bật, ván phủ phim cũng tồn tại một số hạn chế cần lưu ý:

Do quy trình sản xuất phức tạp và sử dụng keo, phim phủ chất lượng cao, giá thành ván phủ phim thường cao hơn 20-40% so với ván ép thông thường.

Dễ bị trầy xước lớp phim nếu thi công không cẩn thận, khi lớp phim bị bong tróc hoặc trầy xước, khả năng chống thấm sẽ giảm, ảnh hưởng đến tuổi thọ và số lần tái sử dụng.

Nếu để ván ngoài trời, tiếp xúc trực tiếp với nắng mưa trong thời gian dài mà không có biện pháp che chắn, tuổi thọ ván sẽ giảm đáng kể.

Do nhu cầu lớn, thị trường xuất hiện nhiều loại ván phủ phim kém chất lượng, phim phủ mỏng, keo không đạt chuẩn, dễ gây hiểu lầm và thiệt hại cho nhà thầu nếu không chọn lựa kỹ.

Ngoài ra, trọng lượng sản phẩm vẫn nặng hơn so với một số vật liệu cốp pha thay thế như cốp pha nhựa, cốp pha nhôm khi thi công ở độ cao lớn.

Phân loại ván gỗ phủ phim

Ván phủ phim trên thị trường hiện nay được phân loại theo nhiều tiêu chí khác nhau:

Theo loại gỗ lõi

• Ván phủ phim gỗ bạch đàn: Phổ biến nhất tại Việt Nam, giá thành hợp lý, độ bền khá tốt.
• Ván phủ phim gỗ keo: Nhẹ, dễ thi công, phù hợp công trình dân dụng vừa và nhỏ.
• Ván phủ phim gỗ thông kết hợp bạch dương: Kết hợp ưu điểm của nhiều loại gỗ, tăng độ cứng và giảm trọng lượng.
• Ván phủ phim toàn bạch dương: Chất lượng cao nhất, độ bền và khả năng chịu lực vượt trội, thường nhập khẩu từ Nga, Trung Quốc, giá thành cao hơn.

Theo màu sắc lớp phim

• Ván phủ phim đen: Loại phổ biến nhất, độ bền cao, giá thành hợp lý.
• Ván phủ phim nâu đỏ: Thường dùng trong các công trình yêu cầu tính thẩm mỹ cao hơn cho bề mặt bê tông.
• Ván phủ phim trắng hoặc phủ phim trong suốt: Ít phổ biến hơn, thường ứng dụng trong nội thất hoặc đóng gói.

Theo độ dày

Ván phủ phim thường có độ dày phổ biến từ 12mm, 15mm, 18mm đến 21mm. Trong đó:

• Ván 12mm – 15mm: Dùng cho cốp pha các cấu kiện nhỏ, vách ngăn tạm, đóng gói.
• Ván 18mm: Phổ biến nhất, dùng cho hầu hết các hạng mục cốp pha sàn, dầm, cột trong xây dựng dân dụng và công nghiệp.
• Ván 21mm: Dùng cho công trình yêu cầu chịu tải trọng lớn, đổ bê tông khối lớn.

Ứng dụng của ván ép phủ phim

Nhờ những đặc tính ưu việt, ván phủ phim được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực:

Làm cốp pha đổ bê tông

Đây là ứng dụng chủ yếu và phổ biến nhất, chiếm phần lớn nhu cầu sử dụng ván phủ phim trên thị trường:

• Cốp pha sàn, dầm, cột, móng trong xây dựng nhà ở dân dụng
• Cốp pha cho các công trình công nghiệp, nhà xưởng, cầu đường
• Cốp pha trong thi công tầng hầm, bể chứa nước, hồ bơi

Ứng dụng trong đóng gói, vận chuyển

Ván phủ phim còn được sử dụng để đóng thùng, pallet, kệ hàng chịu lực nhờ độ bền cao và khả năng chống ẩm tốt.

Ứng dụng trong nội thất và xây dựng

• Làm sàn tạm, vách ngăn công trình
• Làm giàn giáo, sàn thao tác trong thi công
• Một số loại ván phủ phim cao cấp còn dùng để đóng nội thất công nghiệp, kệ trưng bày ngoài trời

Ứng dụng trong công trình giao thông

Ván phủ phim được dùng làm cốp pha đúc dầm cầu, cống hộp, đúc cấu kiện bê tông đúc sẵn nhờ khả năng tạo bề mặt bê tông nhẵn mịn, giảm chi phí hoàn thiện.

Kinh nghiệm lựa chọn ván phủ phim chất lượng

Khi lựa chọn mua ván phủ phim, nhà thầu và chủ đầu tư nên lưu ý:

1. Kiểm tra độ dày và trọng lượng thực tế so với thông số công bố của nhà sản xuất.
2. Quan sát lớp phim phủ: Lớp phim phải đều màu, không bong tróc, không có bọt khí.
3. Kiểm tra cạnh ván: Cạnh ván cần được phủ keo hoặc sơn chống thấm kỹ lưỡng để tránh nước ngấm vào lõi gỗ.
4. Chọn nhà cung cấp uy tín, có nguồn gốc rõ ràng, tránh mua hàng trôi nổi không nhãn mác.
5. Yêu cầu thử nghiệm hoặc xem chứng nhận chất lượng (CO, CQ) đối với các đơn hàng số lượng lớn.

Kết luận

Ván phủ phim là vật liệu cốp pha hiện đại, kết hợp giữa độ bền của gỗ ép nhiều lớp và khả năng chống thấm vượt trội của lớp phim phủ bề mặt. Với những ưu điểm như tái sử dụng nhiều lần, thi công nhanh, bề mặt bê tông thành phẩm đẹp, sản phẩm này ngày càng được ưa chuộng trong các công trình xây dựng dân dụng, công nghiệp và giao thông tại Việt Nam. Việc hiểu rõ cấu tạo, phân loại và biết cách lựa chọn ván phủ phim chất lượng sẽ giúp nhà thầu tối ưu chi phí và đảm bảo tiến độ, chất lượng công trình.