Thiết kế nhà phố xanh không chỉ dừng lại ở việc đặt thêm vài chậu cây mà còn cần tổ chức mặt bằng, ánh sáng và thông gió hợp lý để cây xanh trở thành một phần của kiến trúc. Folding House do X11 Design Studio thực hiện là một ví dụ đáng chú ý cho cách tiếp cận này. Hôm nay hãy cùng Vật Liệu Nhà tìm hiểu công trình thú vị này nhé!
Công trình được xây dựng trên khu đất rộng khoảng 5,6 x 20,6 m, tương đương 115 m², nằm giữa những ngôi nhà đã xây dựng sẵn. Với bối cảnh chật hẹp và ít khoảng xanh, nhóm thiết kế hướng đến một không gian sống đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của gia đình, đồng thời tạo ra nhiều vị trí để nghỉ ngơi, tận hưởng ánh sáng và gần gũi với thiên nhiên.

Lấy cảm hứng từ những nếp gấp của giấy, Folding House tạo nên các lớp không gian đan xen theo chiều đứng. Những khoảng lùi, khu vườn nhỏ và mặt bằng lệch tầng được bố trí có chủ đích, giúp thiết kế nhà phố xanh vừa có chiều sâu thị giác vừa cải thiện trải nghiệm sống trong diện tích giới hạn.
Ý tưởng kiến trúc Folding House: Những nếp gấp mở ra không gian xanh
Mặt tiền kín đáo nhưng không nặng nề
Thoạt nhìn, mặt tiền Folding House tạo cảm giác riêng tư nhờ những mảng tường đặc và hình khối gọn gàng. Tuy vậy, công trình không khép kín hoàn toàn. Các khoảng lùi có cây xanh được lồng ghép vào mặt đứng, tạo lớp đệm giữa không gian sinh hoạt và môi trường bên ngoài.

Ngôi nhà có khoảng lùi xanh giúp giảm khói bụi và tác động từ ánh sáng mặt trời
Cách tổ chức này giúp hạn chế phần nào tác động trực tiếp của nắng hướng Tây Nam, đồng thời hỗ trợ giảm bụi và tiếng ồn từ đường phố. Đây là giải pháp đáng tham khảo khi triển khai thiết kế nhà phố xanh ở khu dân cư có mật độ xây dựng cao. Thay vì mở rộng mặt tiền bằng kính ở mọi vị trí, kiến trúc sư cân bằng giữa độ mở, sự riêng tư và nhu cầu lấy sáng.
Nếp gấp không gian và thiết kế lệch tầng
Ý tưởng “nếp gấp” được thể hiện thông qua cách chuyển tiếp giữa các khu vực và sự thay đổi cao độ. Thay vì chia nhà thành những tầng phẳng, tách biệt hoàn toàn, thiết kế tạo ra các lớp không gian có liên hệ với nhau. Cầu thang đảo chiều và khoảng thông tầng giúp ánh sáng có cơ hội lan sâu hơn vào bên trong.
Trong thiết kế nhà phố xanh, giải pháp lệch tầng có thể tạo thêm góc nhìn giữa các khu vực và giúp các khoảng trồng cây xuất hiện ở nhiều cao độ. Tuy nhiên, việc áp dụng cần dựa trên nhu cầu sử dụng, chiều cao công trình và phương án giao thông trong nhà để bảo đảm thuận tiện, an toàn.

Tầng một: Ba khoảng sân xanh kết nối sinh hoạt
Tầng một của Folding House được tổ chức quanh ba khoảng sân xen kẽ. Những khoảng trống này không chỉ có vai trò trang trí mà còn giúp phân chia không gian một cách nhẹ nhàng, tạo điểm nhìn và hỗ trợ lưu thông không khí. Nhờ đó, thiết kế nhà phố xanh được hình thành từ cấu trúc tổng thể chứ không phải chỉ từ việc bổ sung cây cảnh sau khi hoàn thiện.
Phòng khách giản dị, gần gũi thiên nhiên
Phòng khách được thiết kế đơn giản, hạn chế chi tiết rườm rà. Tông màu nâu đỏ của gạch kết hợp cùng màu be của sofa và chất liệu gỗ tạo nên cảm giác ấm áp. Trên nền màu trầm, các mảng xanh trở thành điểm nhấn nổi bật mà không làm không gian bị rối mắt.

Kệ tivi bằng gỗ góp phần hoàn thiện bảng màu nâu đỏ chủ đạo. Trong khi đó, bộ sofa dài màu be tạo sự cân bằng thị giác và làm nổi bật sắc xanh từ khu vườn bên cạnh.
Cách kết hợp vật liệu tự nhiên, màu sắc tiết chế và cây trồng là gợi ý hữu ích cho những gia chủ đang tìm kiếm phong cách thiết kế nhà phố xanh nhẹ nhàng, dễ ứng dụng.
Giếng trời và khu vườn giữa phòng khách, bếp
Một trong những điểm đáng chú ý của công trình là khu vườn nhỏ nằm giữa phòng khách và bếp. Đây được xem như nút kết nối chính, giúp các khu vực sinh hoạt liên hệ với nhau mà vẫn có khoảng chuyển tiếp. Giếng trời phía trên đưa ánh sáng tự nhiên xuống khu vực này, làm cho cây xanh có điều kiện phát triển và giúp không gian thêm sinh động.

Giếng trời với khu vườn nhỏ kết nối giữa phòng khách và nhà bếp
Trong nhà phố có mặt thoáng hạn chế, bố trí giếng trời đúng vị trí là một giải pháp thường được cân nhắc khi thiết kế nhà phố xanh. Hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào kích thước giếng trời, hướng nắng, hệ cửa, khả năng thoát khí nóng và giải pháp chống thấm. Vì vậy, các yếu tố này cần được tính toán đồng bộ ngay từ giai đoạn thiết kế.
Khu bếp gọn gàng và gần gũi
Khu bếp sử dụng bảng màu đơn giản với sắc gỗ và trắng. Hệ tủ được tổ chức gọn gàng nhằm tối ưu diện tích thao tác, trong khi vật liệu gỗ mang đến cảm giác ấm cúng cho khu vực sinh hoạt chung.
Phía sau nhà còn có một khoảng tiểu cảnh nhỏ làm vùng chuyển tiếp giữa khu bếp và nhà vệ sinh. Thay vì để các khu vực phụ trợ chỉ mang tính chức năng, nhóm thiết kế tận dụng khoảng trống này để đưa cây xanh vào không gian, làm mềm cảm giác khô cứng của tường và thiết bị.

Thiết kế lệch tầng cùng việc đảo cầu thang giúp không gian xanh có thể len lỏi mọi ngóc ngách trong ngôi nhà
Ánh sáng và thông gió: Yếu tố quan trọng của thiết kế nhà phố xanh
Bên cạnh các khoảng sân, Folding House tận dụng ánh sáng từ mặt tiền và khoảng thông tầng ở giữa nhà. Nhờ đó, cầu thang, hành lang và một số khu vực phụ trợ có cơ hội tiếp cận ánh sáng tự nhiên, giảm cảm giác tối và bí thường gặp trong nhà ống.
Với thiết kế nhà phố xanh, ánh sáng tự nhiên cần được kiểm soát thay vì chỉ tăng diện tích cửa kính. Giải pháp che nắng, thông gió, thoát nước và lựa chọn cây phù hợp sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sự thoải mái khi sử dụng. Đặc biệt, khu vực giếng trời và sân trong nên có phương án chống thấm, thoát nước mưa và vệ sinh định kỳ rõ ràng

Ánh sáng và thông gió
Tầng hai: Không gian nghỉ ngơi riêng tư, tràn ánh sáng
Tầng hai được dành cho các phòng ngủ và khu vực phụ trợ. Mỗi phòng hướng đến sự riêng tư nhưng vẫn tận dụng ánh sáng tự nhiên để không gian không bị bí bách. Ban công và cửa mở ra bên ngoài tạo thêm khoảng tiếp xúc với khí trời, đồng thời đem lại tầm nhìn thoáng hơn.
Phòng ngủ master với ban công rộng
Phòng ngủ master được bài trí tiết chế, ưu tiên công năng và cảm giác thư giãn. Ban công rộng giúp căn phòng có thêm khoảng mở, tạo điều kiện đón sáng và kết nối với môi trường bên ngoài.
Một phòng ngủ khác tích hợp giường, tủ quần áo và bàn làm việc trong cùng diện tích. Cách sắp xếp tập trung vào việc tận dụng không gian theo chiều ngang và giữ lối đi thông thoáng.
Không gian dành cho trẻ nhỏ
Khu vực chơi và học tập của trẻ được bố trí trong nhà, tạo một góc sinh hoạt riêng phục vụ nhu cầu phát triển của các thành viên nhỏ tuổi.

Cầu thang dẫn lên tầng hai luôn được chiếu sáng bởi ánh sáng mặt trời
Tầng ba và sân thượng: Thêm không gian tận hưởng
Các phòng ngủ ở tầng trên tiếp tục duy trì tinh thần gọn gàng, tận dụng cửa sổ rộng để đón sáng và tạo kết nối với bên ngoài. Việc tối ưu đồ nội thất giúp diện tích sử dụng không bị lãng phí, đặc biệt phù hợp với những căn nhà có chiều ngang hạn chế.
Khu vực giặt và sân phơi được bố trí ở một góc có nắng tại tầng ba, tách khỏi các không gian nghỉ ngơi chính. Cách sắp đặt này giúp công việc sinh hoạt hằng ngày có vị trí riêng, hạn chế ảnh hưởng đến những khu vực khác.

Thiết kế cầu thang đảo chiều giúp mọi ngóc ngách đều được tận hưởng ánh sáng từ mặt trời tự nhiên
Điểm kết nối ở trên cùng là khoảng sân thượng xanh, nơi gia đình có thể chăm sóc cây, vui chơi hoặc quây quần cùng bạn bè. Khoảng sân này mở rộng công năng của ngôi nhà, biến phần mái thành một không gian sinh hoạt ngoài trời thay vì chỉ là khu vực kỹ thuật.

Khoảng sân thượng rộng với nhiều không gian xanh là nơi vui chơi các các thành viên trong gia đình
Những bài học từ Folding House khi thiết kế nhà phố xanh
Folding House cho thấy một khu đất hẹp vẫn có thể tạo nên không gian sống thoáng đãng nếu kiến trúc được tổ chức dựa trên nhu cầu thực tế. Giá trị của công trình không nằm ở việc phủ kín cây xanh, mà ở cách bố trí những khoảng xanh đúng vị trí và kết nối chúng với ánh sáng, thông gió cùng tuyến di chuyển trong nhà.
Khi lên phương án thiết kế nhà phố xanh, gia chủ có thể tham khảo một số nguyên tắc từ công trình này. Trước tiên, cần xác định các khu vực cần ánh sáng tự nhiên và vị trí có thể bố trí sân trong hoặc giếng trời. Tiếp theo, nên lựa chọn cây phù hợp với cường độ nắng, điều kiện chăm sóc và diện tích thực tế. Cuối cùng, cần phối hợp giải pháp chống thấm, thoát nước và thông gió ngay từ giai đoạn thiết kế để hạn chế vấn đề phát sinh khi sử dụng.
Không phải căn nhà nào cũng cần áp dụng mặt bằng lệch tầng hay có nhiều khoảng sân như Folding House. Phương án phù hợp cần dựa trên diện tích đất, ngân sách, số thành viên và thói quen sinh hoạt. Tuy nhiên, tư duy đưa thiên nhiên vào cấu trúc kiến trúc là điểm có thể vận dụng linh hoạt trong nhiều dự án thiết kế nhà phố xanh.
Folding House – Không gian sống khép kín nhưng không bí bách
Với ý tưởng lấy cảm hứng từ nếp gấp giấy, Folding House do X11 Design Studio thực hiện đã tạo ra sự chuyển tiếp đa dạng giữa các khu vực sinh hoạt. Mặt tiền kín đáo, khoảng sân xen kẽ, giếng trời, cầu thang đảo chiều và sân thượng xanh cùng góp phần hình thành một ngôi nhà vừa riêng tư vừa gần gũi với thiên nhiên.
Công trình là ví dụ tham khảo cho xu hướng thiết kế nhà phố xanh trong bối cảnh đô thị ngày càng chật hẹp. Thông qua việc tổ chức không gian theo chiều đứng và đưa cây xanh vào những vị trí phù hợp, ngôi nhà tận dụng hiệu quả diện tích mà vẫn tạo ra các khoảng nghỉ cho gia đình sau một ngày làm việc.








